Lệnh chuẩn bị sơ tán khẩn cấp đã được NASA ban hành cho bốn phi hành gia thuộc phi hành đoàn Crew-12 đang hoạt động trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) vào thứ Sáu vừa qua. Quyết định này được đưa ra sau khi tốc độ rò rỉ không khí trên module Zvezda của Nga tăng gấp đôi, buộc cơ quan vũ trụ Mỹ phải kích hoạt các biện pháp phòng ngừa nghiêm ngặt. Theo thông báo chính thức, các phi hành gia được yêu cầu mặc đồ vũ trụ và di chuyển vào khoang Crew Dragon, sẵn sàng cho một cuộc thoát hiểm nếu tình hình trở nên nguy kịch. Các hướng dẫn chi tiết đã được trung tâm điều khiển truyền đạt, nhấn mạnh tính cấp bách của việc tuân thủ quy trình an toàn.
Tốc độ rò rỉ khí tăng đột biến
Vụ rò rỉ không khí trên module Zvezda vốn được xem là nhỏ trong nhiều tháng qua. Đến thứ Hai vừa qua, tình hình trở nên nghiêm trọng hơn. Theo một quan chức cấp cao của NASA giấu tên, tốc độ thất thoát đã tăng từ khoảng 0,45 kg mỗi ngày lên gần 0,9 kg mỗi ngày. Ngay từ lúc 9 giờ 04 phút sáng theo giờ Bờ Đông Mỹ, trung tâm điều khiển đã yêu cầu các phi hành gia di chuyển vào khoang Crew Dragon và sẵn sàng cho một cuộc sơ tán khẩn cấp. Lệnh này được duy trì và củng cố trong những ngày tiếp theo, cho thấy mức độ cảnh báo cao.
Roscosmos xác nhận hai điểm rò rỉ
Cơ quan vũ trụ Nga Roscosmos thông báo đã phát hiện hai lỗ rò rỉ trên module Zvezda thuộc phân đoạn Nga của ISS. Thông tin này được Roscosmos công bố trong một tuyên bố vào thứ Sáu. Điểm rò rỉ đầu tiên đã được khắc phục bằng cách bôi một hợp chất kín khí. Điểm thứ hai, nằm ở phần hình côn của khoang chuyển tiếp, vẫn đang được tiến hành các công đoạn bịt kín. Mặc dù tình hình trở nên xấu hơn, Roscosmos khẳng định rủi ro trước mắt đối với phi hành đoàn là không cao và áp suất bên trong trạm vẫn ổn định.
Phi hành đoàn Crew-12 và nhiệm vụ kéo dài
Crew-12 là nhiệm vụ luân chuyển phi hành đoàn thứ mười hai do SpaceX thực hiện cho ISS trong khuôn khổ Chương trình Phi hành đoàn Thương mại của NASA. Con tàu được phóng lên vũ trụ vào tháng 2 năm 2026 và dự kiến kéo dài chín tháng. Bốn thành viên bao gồm hai người Mỹ là Jessica Meir và Jack Hathaway, phi hành gia người Pháp Sophie Adenot thuộc Cơ quan Vũ trụ châu Âu, và nhà du hành vũ trụ người Nga Andrey Fedyaev từ Roscosmos. Họ chính là những chuyên gia đang phải thực hiện các biện pháp phòng ngừa theo lệnh của NASA, và hiện đang trú ẩn bên trong khoang Crew Dragon. Cả bốn đều đã được huấn luyện để ứng phó với các tình huống khẩn cấp, tuân thủ nghiêm ngặt các chỉ thị an toàn.
Vai trò của Crew Dragon trong tình huống khẩn cấp
Khoang Crew Dragon do SpaceX phát triển không chỉ là phương tiện vận chuyển chính mà còn đóng vai trò như một chiếc bè cứu sinh trong trường hợp nguy hiểm. Nó được thiết kế với mức tự động hóa cao, có thể chở tới bảy người và thực hiện kết nối cũng như quay trở lại Trái Đất một cách độc lập. Các phi hành gia được hướng dẫn mặc đồ vũ trụ và ở gần khoang tàu đang kết nối với trạm. Trong trường hợp khẩn cấp, Crew Dragon có thể tách ra nhanh chóng và đưa phi hành đoàn trở về. Toàn bộ bốn phi hành gia hiện đang tập trung bên trong khoang, chờ các chỉ thị tiếp theo.
Trạm Vũ trụ Quốc tế: Kiến trúc và hợp tác
Module Zvezda là một phần không thể thiếu của Trạm ISS, một tổ hợp có kích thước tương đương một sân bóng đá. Sự hiện diện liên tục của con người trên ISS kéo dài từ năm 2000 đến nay, nhờ vào sự hợp tác giữa Mỹ, Nga, Canada, Nhật Bản và các nước châu Âu. Mỗi ngày, trạm hoàn thành khoảng 16 vòng quay quanh Trái Đất, duy trì quỹ đạo ở độ cao khoảng 400 km. Trạm có thể chứa tới bảy phi hành gia trong các nhiệm vụ dài ngày, với các hệ thống hỗ trợ sự sống phức tạp. ISS được xem là công trình nhân tạo lớn nhất từng được con người xây dựng trong không gian.