The Premise News
Ukuvikeleka Kwe-inthanethi

Iphutha lesistimu ye-Fifa linika amathikithi ama-60 mahhala; abalandeli bavunyelwe izinsuku eziyi-7 ukukhokha

Victória dos Santos de Sá
Iphutha lesistimu ye-Fifa linika amathikithi ama-60 mahhala; abalandeli bavunyelwe izinsuku eziyi-7 ukukhokha Crédito: rawpixel.com

Iphutha lesistimu yezinkokhelo kuwebhusayithi ye-Fifa linike amathikithi e-World Cup ka-2026 mahhala kubalandeli abangaba ngu-60, ngokwemibiko ye-Sky News. Le nhlangano yaqinisekisa ukuthi kwenzeka iphutha ngesikhathi sokugcwalisa ukuthenga, okwenza amathikithi akhishwe ngaphandle kwezindleko. Abalandeli bathunyelelwe izaziso ngolwesithathu, 3 Juni, ukuthi kumele baqedele ukuthenga ngenani elifanele, nakuba inani eliqondile lingazange lidalulwe. Lesi sigameko siveza ubuthakathaka ohlelweni lokuthengisa lwe-Fifa esikhathini sokufunwa okukhulu kwamathikithi.

Iphutha Lesistimu kanye Nemiyalezo Esemthethweni

Ngokusho kwesitatimende se-Fifa, abalandeli abathintekayo bathola umlayezo ngoLwesithathu, 3 Juni, obatshela ukuthi amathikithi abo akhishwe mahhala ngenxa yenkinga yokukhokha esigabeni sokugcina sokuthenga. Inhlangano yacacisa ukuthi amathikithi asalondoloziwe, kodwa abalandeli bacelwe ukuthi benze inkokhelo efanele. Iphutha lihlasele iqembu elincane labantu, kodwa lidale ukukhathazeka mayelana nokuphepha kwenqubo yokuthengisa. I-Fifa ayizange ichaze imbangela yobuchwepheshe yaleli phutha, igcina nje ngokuthi kube “nenkinga yokukhokha”.

Izaziso Ezithunyelwe Kubalandeli

Abalandeli abathintekayo bathola umlayezo obachazela ukuthi amathikithi akhishwe ngenani elingu-zero ngenxa yephutha lesistimu. I-Fifa yabagcina benolwazi lokuthi kumele baqedele inkokhelo emalini efanele. Le nhlangano ayizange iveze ukuthi ngabe inani laleliphi ikhasimende ngalinye. Lokhu kwandisa ukungaqini kwezimali kubalandeli, njengoba bengazi ukuthi kufanele babhade malini ukuze bagcine amathikithi abo.

Isikhathi Esiqinile Sokukhokha: Izinsuku Eziyi-7

Ngokwemibiko ye-BBC, i-Fifa inike abalandeli isikhathi sezinsuku eziyi-7 ukuze baqedele ukuthenga ngenani elifanele. Uma bengekho inkokhelo ngaphansi kwaleyo nkathi, amathikithi azokhanselwa bese efakwa kabusha emakethe. Lesi sinyathelo sicinezela abalandeli ukuthi bathathe isinqumo esisheshayo, bengozini yokulahlekelwa amathikithi ababewathatha njengasekuqinisekisiwe. Lesi simo sigqamisa ukuqina kwe-Fifa mayelana nemithetho yokuthenga, yize kube yiphutha lesistimu yayo.

Impikiswano Ngamanani Aguquguqukayo

Leli phutha livela ngesikhathi izikhalazo ezikhulayo ziqondiswe kunqubomgomo yamanani aguquguqukayo eyaqala ukusetshenziswa yi-Fifa kulo mqhudelwano. Lo mthetho, oshintsha amanani ngokusekelwe esidingweni, uholele ekukhuphukeni okukhulu kwamanani ezinyangeni ezedlule. Ngokwe-BBC, ithikithi elishibhile lomdlalo weSpanishi ne-Uruguay linyuke lisuka ku-R$600 laya ku-R$1.575. Ithikithi elibiza kakhulu lomdlalo wokugcina linyuke lafinyelela ku-R$55,000, okudale ukungagculiseki phakathi kwabalandeli nochwepheshe.

Izinselelo Kubalandeli Abathintekayo

Abalandeli abangaba ngu-60 abazuze leli phutha manje babhekene nenkinga: ukukhokha inani eligcwele noma ukulahlekelwa amathikithi. Ukungabikho kobumhlophe mayelana nenani eliqondile okufanele likhokhwe kwandisa ukungaqiniseki, njengoba i-Fifa ingazange iveze ukuthi ngabe amathikithi abo abiza malini ekuqaleni. Nakuba inani labathintekayo lincane, leli cala liphakamisa imibuzo ngokuthembeka kohlelo lokuthengisa nokwelashwa kwabathengi. I-Fifa ayizange itshele ukuthi izothatha izinyathelo zokuvikela ukuthi amaphutha anjalo angaphinde enzeke.

I-Fifa ihlangabezana nokugxekwa okukhulu ngenxa yokuqaliswa kwamanani aguquguqukayo, okuthathwa ngabaningi njengokungafanele nokukhipha abanye. Umehluko phakathi kwamanani okuqala nawamanje emidlalweni efana neSpanishi ne-Uruguay ukhombisa umthelela walo mthetho emkhakheni wezimali wabalandeli. Iphutha kuwebhusayithi likhulisa umbono wokungahleleki nokuntuleka kokulawula, ikakhulukazi emcimbini womhlaba wonke. Inhlangano, nokho, igcina isikhundla sayo sokuthi amathikithi kumele akhokhwe ngokwenani lemakethe elimisiwe.

Ngenkathi i-Fifa igcizelela isidingo sokuqedela inkokhelo, abalandeli abathintekayo balinde ukuphela kwendaba. Isikhathi sezinsuku eziyi-7 siphela ngesonto elizayo, futhi amathikithi akhanselwe angase abe nezimpikiswano kabusha. Lesi sigameko sisebenza njengesixwayiso kuyo yonke inhlangano nakubathengi ngezinhlekelele zezinhlelo ezizenzele zona. Ubumhlophe ngalokhu okwenzekile kuzobalulekile ukuze kubuyiselwe ukwethenjwa enqubweni.

Umbono we-The Premise News: Iphutha kuwebhusayithi ye-Fifa liveza okungaphezu kwephutha lobuchwepheshe — livula ubuthakathaka bohlelo lokuthengisa olwaluvele lugxekwa ngenxa yokungabikho kobumhlophe. Okusemgqeni ngempela ukwethenjwa kwabalandeli enhlanganweni ebhekene namathemba aphezulu nezinsiza zezimali ezinkulu. Ukuphikisana okuyinhloko kulaba ukuthi inhlangano efanayo ephoqelela amanani aguquguqukayo nezijeziso eziqinile ayikwazi ukuvikela ukuthi izindlela zayo zokwenza zingabangeli ukuphambuka. Ezinsukwini ezizayo, ukugxila kufanele kube ekuphenduleni kwabalandeli abangu-60 nasekuvulekeni kolwazi ngamanani aqondile afunwayo. Indlela i-Fifa eyobhekana ngayo naleli phutha — ngokubuyekeza izinqubo noma ngokulungisa nje inkokhelo — izochaza ubudlelwano bayo nomphakathi. Ekugcineni, leli cala likhombisa ukuthi, ngisho nangobuchwepheshe obuhle, ubuntu nokuhluleka kwezinhlelo kuyaqhubeka nokuphonsela inselelo izinhlangano ezinkulu.

Ucabanga ukuthini?